صبح روز چهارشنبه، یازدهم سپتامبر، گروهی از زنان افغانستان در خیابانهای غرب کابل دست به تظاهرات زدند. این اولین اعتراض خیابانی پس از وضع قانون جدید طالبان علیه زنان است، قانونی مبنیبر ممنوعیت نمایانبودن چهرهی زنان و شنیدهشدن صدایشان در اماکن عمومی که هدفی جز اعمال ستم مضاعف بر زنان ندارد.
ویدیوهای ارسالشده به زنتایمز نشان میهد که گروهی از زنان در دشتبرچی با شعار «تحصیل، کار، آزادی» و «سرنگونی طالبان مرام ماست» بهمدت نیمساعت راهپیمایی کردهاند.
اختناق حاکم فرصت هرگونه اعتراض و دادخواهی فریادکشیدن را از مردم گرفته و هراس از سرکوب و شکنجه برپایی اعتراضات را بسیار سختتر کرده است. یکی از معترضان از تجربهی حضورش در تظاهرات اخیر به زنتایمز گفت: «ما با صد ترس و دلهره این تظاهرات را پیش بردیم؛ هربار که صدای موتور و موتورسایکل میشنیدیم، فکر میکردیم که امارتیها آمدهاند تا بازداشتمان کنند.»
این معترض۲۶ ساله که تحصیلکردهی رشتهی اقتصاد است و طالبان کار و زندگیاش را باطل کردهاند، ادامه داد: «برای اینکه وحشت زندانیشدن را از سرم بیرون کنم، سعی میکردم به زنان افغانستان فکر کنم، به زنانی که روزبهروز وضعیتشان بدتر میشود و طالبان قوانین سختگیرانهتری علیهشان وضع می کنند.»
این زن معترض میگوید که تظاهراتِ ۱۱ سپتامبر توسط «جنبش تحول تاریخ زنان افغانستان» سازماندهی شده بود، گروهی که مصمم است به مبارزه علیه طالبان ادامه دهد: «ما به مبارزات خود ادامه میدهیم و تسلیم ظلم و زندان نمیشویم.»
یکی دیگر از شرکتکنندگانِ این تظاهرات در پیام کتبی به زن تایمز نوشته است: «متأسفانه تعداد دختران کم بود، همه وحشت داشتند که نکند افراد طالبان در کوچهها باشند، اما بهخیر گذشت.»
رقیه ساعی، فعال حقوق زنان که دوبار پس از اعتراضات خیابانی در کابل دستگیر و زندانی شده بود و اکنون در تبعید بهسر میبرد، از نزدیک با سازماندهندگان تظاهرات داخل در تماس بوده است. او در مصاحبه با زنتایمز گفت: «کوشیدیم تظاهرات بهگونهای برگزار شود که به دستگیری معترضان نینجامد؛ پنج نفر موظف بودند که آمدن طالبان را اطلاع دهند، پانزده نفر تظاهرات کردند و یک نفر هم ویدیو گرفت.»
به گفتهی ساعی، با وجود آمادگی گروه برای انجام تظاهرات، مشکلات زیادی سر راه ایشان قرار گرفت: «حدوداً سه روز بهخاطر چاپ شعار و بنر سرگردان بودیم. کسی حاضر به چاپ شعارها و بنرهایمان نمیشد، میترسیدند و خطرش را نمیپذیرفتند. درنهایت هم موفق به چاپ بنر نشدیم. فقط روز سوم یک نفر چاپ شعارها را پذیرفت.»
در همان روزِ راهپیمایی دختران در کابل، ۱۲۰ نفر از زنان افغانستان در آلبانیا نشست سهروزهای را برای ترسیم «نقشهی راهی برای آیندهی افغانستان» آغاز کردند. طبق گفتهی فوزیه کوفی، نمایندهی پارلمان حکومت پیشین افغانستان و یکی از برگزارکنندگان این نشست، قرار است این نشست فضایی برای ترسیم «دورنمای زنان در آیندهی افغانستان» ایجاد کند.
شماری از زنان معترض هنگام سخنرانی رینا امیری، نمایندهی ویژهی آمریکا در امور زنان و حقوق بشر در افغانستان، بهپا ایستاده و شعار «بهرسمیتشناختن طالبان خیانت به زنان است» و «آپارتاید جنسیتی طالبان را به رسمیت بشناسید» سر دادند. مسعوده کوهستانی، یکی از این زنان معترض، در گفتوگو با زن تایمز میگوید: «وقتی شنیدیم بانو امیری نیز در این نشست شرکت میکند، صدایمان را بلند کردیم که باید آپارتاید جنسیتی طالبان را به رسمیت بشناسید.» او افزود: «ما خواستار قطع کمک به طالبان هستیم. کمکهای بینالمللی که با اهداف بشردوستانه به افغانستان داده میشود به دست طالبان میافتد و به تقویت و توسعهی تروریسم منجر میشود. ما شاهدیم که طالبان این کمکها را به مستحقان نرسانده و در میان خانوادههای خودشان توزیع میکنند و با این پول مدارس دینی و مراکز تولید تروریست بنا میکنند.»
طالبان در سه سال گذشته حق تحصیل زنان و دختران را از صنف ششم به بالا، سلب نموده و رفتن به دانشگاه، دفتر، بازار، حمام، ورزشگاه، پارک و سفر را برای ایشان ممنوع کردهاند. در آخرین فرمانِ طالبان، برای چهره و صدای زنان در اماکن عمومی محدودیت وضع شده است. این گروه آواز زنان را حتی در خواندن نعت و تلاوت قرآن، بهعنوان «عورت» دستهبندی نموده و دستور داده است که محتسبان وزارت امر به معروف و نهی از منکر باید همهجا ازجمله در در خانههای مردم، ناظر آواز زنان باشند. آنچه بر زنان در امارت طالبان میگذرد ستم آشکار و تبعیض جنسیتی کمپیشینه است. متأسفانه جامعهی جهانی و سازمان ملل بهدلیل اولویتهای سیاسی دیگر، مدارا و مماشات با طالبان را پیشه کردهاند وچشمانشان را بر زندهبهگورشدن میلیونها زن و دختر در کشوری که تا چندسال قبل آن را سنگر مبارزه با تروریسم و دفاع از دموکراسی میخواندند، بستهاند.
