ثنا عاطف
شازیه* هفت ساله است؛ سنی که کودکان در افغانستان اجازه دارند برای درس خواندن، وارد مکتب شوند. اما در زندگی شازیه، از مکتب رفتن خبری نیست. او در شهر قندهار زندگی میکند، جایی که گفته میشود پایگاه معنوی طالبان است. یکی از نزدیکان شازیه که به شرط ناشناس ماندن با زنتایمز صحبت کرده، میگوید که یک ماه پیش، پدر شازیه او را به زور به نکاح یک عضو طالبان که ۲۲ ساله است، در آورده است. اکنون یک ماهی میشود که این کودک در خانهی شوهر طالبش زندگی میکند.
این منبع میگوید: «یک روز بعد از عروسی، شازیه زار زار گریه میکرد و میخواست به خانهی پدر خود برگردد، اما خسرانش او را اجازه نمیدادند.»
ملا امامی که خطبه نکاح این دختر خردسال و پسر جوان عضو طالبان را خوانده است، ضمن تأیید این موضوع میگوید: «این نکاح با رضایت وکیلهای دو طرف انجام شده است.»
تنها شازیه نیست که در کودکی قربانی ازدواج اجباری با اعضای طالبان و تصمیم ظالمانهی پدرش میشود. مینه* نیز دختری هشتساله است که قرار است به زودی با یکی از فرماندهان طالبان که ۳۷ سال از او بزرگتر است، در شهر قندهار ازدواج کند.
یکی از بستگان مینه با حفظ هویتاش میگوید: «صلاحیت و اختیار مینه دست پدرش است و او به خاطر پول مینه را به یکي از مقامات طالبان در بدل ۱۵ لک افغانی نامزد کرده است.»
به گفتهی این منبع، همسر آینده مینه مردی ۴۵ ساله است و مینه هنوز امیدوار است که اقارب و خانوادهاش مانع این ازدواج شود.
این منبع میگوید که کاری از دستش بر نمیآید تا مانع این ازدواج شود، زیرا از نامزد مینه که یک مقام طالبان است میترسد. اما تلاش کرده بود که پدر مینه را متقاعد کند. او گفت: «ما هیچ کاری برای مانع شدن این ازدواج انجام داده نتوانستیم. من از پدرش خواستم که با سرنوشت دخترش بازی نکند؛ ولی او گفت به تو مربوط نمیشود. اختیار دخترم را خودم دارم.»
زنان و دختران نظامیان پیشین، از دیگر قربانیانیاند که بیشتر از همه در خطر ازدواجهای اجباری طالبان قرار دارند. در ماه سنبله، الهه دلاورزی، دانشجوی سال سوم دانشگاه طبی کابل و دختر یکی از نظامیان پیشین ریاست امنیت ملی با نشر ویدئوهایی، از تجاوز، شکنجه و ازدواج اجباریاش با یکی از سخنگویان سابق طالبان پرده برداشت. پس از همگانی شدن روایت او، دیدهبان حقوق بشر در بیانیهای گفت که پس از قدرتگیری طالبان و از بین رفتن ساختارهای حمایتی برای زنان، الهه و سایر دختران همسرنوشت او در معرض خطر جدی قرار دارند. این نهاد همچنین به نقل از یک خبرنگار نوشته بود که طالبان با اعضای زن خانوادهی کارمندان حکومت پیشین، رفتار مشابهی داشته اند.
لیلا* ۱۳ ساله، دختر یکی از نظامیان پیشین است که در ماه سنبله به اجبار به نکاح یک عضو طالبان در آمده است. یکي از همسایههای لیلا که نمیخواهد نامی از او برده شود، میگوید: «پدرش نظامی بود و دو سال پیش از سوی طالبان کشته شد. مادرش با فروش لبنیات گاو زندگی خود را میگذراند. یک روز وقتی به بازار رفته بودند، از سوی طالبان دستگیر شدند.»
این همسایه وقتی از دستگیری لیلا و مادرش با خبر میشود که خواهر ۱۰ سالهی او برای کمک خواستن به دروازهی خانهشان میآید. «خواهر کوچک لیلا بهخاطر اینکه نگران مادر و خواهرش بود، نزد ما مراجعه کرد. ما هم همهجا را پالیدیم آنها را نیافتیم. دو روز همسایهها به این دختر نان و غذا میبردند تا از گرسنگي نمیرد. بعد از دو روز مادرش آزاد شد.»
این همسایه ادامه میدهد: «مادر لیلا فریاد میزد و گریه میکرد که طالبان به خاطر اینکه شوهرش نظامی بود و این که سرپرست مرد ندارند، آنها را دستگیر کرده و گفتند که سه زن جوان هستید که محرم ندارید، باید یک محرم شرعی داشته باشید.»
او به نقل از مادر لیلا میگوید: «آنها به من گفتند که تنهاماندن تو و دخترانت موجب فساد اخلاقی در جامعه میشود. به همین خاطر لیلا باید با یکي از اعضای طالبان نکاح کند.»
به گفتهی این منبع، جنگجوی طالبی که لیلا را به نکاحش در آورده، دو زن دیگر نیز دارد.
طالبان در حالی کودکان را مجبور به ازدواج میکنند که رهبر این گروه، در اولین فرمان خود در مورد حقوق زنان، ازدواج اجباری را ممنوع کرده بود. او همچنین در فرمانی در ماه ثور به مسئولان این گروه دستور داده بود تا از ازدواجهای دوم، سوم و چهارم خودداری کنند.
در همین حال سازمان عفو بینالملل نیز در گزارشی از افزایش ازدواجهای زودهنگام و اجباری خبر داده بود.
*به دلایل امنیتی، اسامی مستعار هستند.
